Nie odejmuj od brutto jednego procentu. Najpierw liczone są składki społeczne pracownika, później składka zdrowotna, a osobno podstawa i zaliczka PIT. Każdy element ma inną podstawę.
Przykład: 8 000 zł brutto na umowie o pracę
Przyjmujemy standardowe koszty uzyskania przychodu 250 zł miesięcznie, złożony PIT-2 i brak PPK, ulg oraz innych składników wynagrodzenia. Wynik jest przykładem miesięcznym.
| Etap | Sposób obliczenia | Kwota |
|---|---|---|
| Wynagrodzenie brutto | Punkt wyjścia | 8 000,00 zł |
| Składki społeczne pracownika | 13,71% × 8 000 zł | −1 096,80 zł |
| Składka zdrowotna | 9% × 6 903,20 zł | −621,29 zł |
| Podstawa PIT | 8 000 − 1 096,80 − 250; po zaokrągleniu | 6 653 zł |
| Zaliczka PIT | 12% × 6 653 − 300 zł | −498,36 zł |
| Wynagrodzenie netto | Brutto minus potrącenia | około 5 783,55 zł |
Co oznaczają składki społeczne 13,71%?
- Emerytalna 9,76% — buduje zapis na koncie emerytalnym.
- Rentowa 1,50% — finansuje system świadczeń rentowych.
- Chorobowa 2,45% — daje prawo do świadczeń w razie choroby na zasadach ustawowych.
Składki finansowane przez pracodawcę są dodatkowym kosztem zatrudnienia. Nie są potrącane z podanego brutto pracownika, dlatego nie należy odejmować ich drugi raz.
Dlaczego PIT-2 zmienia miesięczne netto?
PIT-2 pozwala płatnikowi uwzględniać miesięczną część kwoty zmniejszającej podatek. W standardowym wariancie jednego płatnika obniża to zaliczkę o 300 zł miesięcznie. Przy kilku źródłach dochodu sposób podziału wymaga ostrożności, aby nie zastosować ulgi w nadmiernej wysokości.
Pięć powodów różnicy między kalkulatorem a paskiem płac
- uczestnictwo w PPK i składka pracownika,
- podwyższone koszty uzyskania przychodu albo praca twórcza,
- brak PIT-2 lub podział kwoty zmniejszającej między płatników,
- premia, nadgodziny, świadczenia, zasiłek lub niepełny miesiąc,
- przekroczenie rocznych limitów składek albo wejście w drugi próg podatkowy.
Jak poprawnie użyć kalkulatora?
Najpierw wybierz właściwy rodzaj umowy i ustawienia podatkowe. Następnie porównuj nie tylko netto, ale też całkowity koszt pracodawcy oraz strukturę potrąceń. Przy zmianie pracy policz co najmniej dwa warianty: bez premii i z realistyczną premią, zamiast przyjmować maksymalną kwotę obiecywaną w ofercie.
Ograniczenia przykładu
Obliczenie nie uwzględnia PPK, ulg rodzinnych, ulgi dla młodych, wspólnego rozliczenia, praw autorskich ani innych składników listy płac. Przy niestandardowej sytuacji wynik kalkulatora należy traktować jako punkt kontrolny, a nie zastępstwo dokumentu od pracodawcy.
Najczęściej zadawane pytania
Różnica może wynikać z PIT-2, kosztów uzyskania przychodu, PPK, ulg podatkowych, zasiłków, premii albo przekroczenia limitów rocznych.
W typowym rozliczeniu pracownika składka zdrowotna jest potrącana z wynagrodzenia, ale nie zmniejsza miesięcznej zaliczki PIT tak jak dawniej.